Shërbimi 03 · ISRE 2400

Rishikimi i pasqyrave financiare (ISRE 2400)

Raporti i rishikimit që ligji ua kërkon ndërmarrjeve të vogla dhe të mesme me qarkullim deri në 4.000.000 € — nga firmë auditimi e licencuar nga KKRF, me auditor ligjor.

Kush e ka detyrim rishikimin

Ligji Nr. 06/L-032 për Kontabilitet, Raportim Financiar dhe Auditim i ndan shoqëritë tregtare në mikro, të vogla, të mesme dhe të mëdha, sipas tre kritereve të matura në ditën e fundit të vitit të kaluar financiar: totali i pasurisë, qarkullimi neto dhe numri mesatar i të punësuarve. Për ndërmarrjet e vogla dhe të mesme, lloji i angazhimit nuk varet nga emri i kategorisë, por nga një shifër e vetme: qarkullimi vjetor neto prej 4.000.000 €.

KategoriaQarkullimi vjetor netoÇfarë kërkohet
MikroÇfarëdoAs rishikim, as auditim; vetëm raportim sipas udhëzimeve të KKRF-së
E vogël ose e mesmeDeri në 4.000.000 €Raport rishikimi nga auditor i pavarur (neni 8.1.3)
E vogël ose e mesmeMbi 4.000.000 €Opinion auditimi dhe deklaratë pajtueshmërie (neni 8.1.1–8.1.2)
E madheÇfarëdoAuditim i detyrueshëm (neni 7)

Pra një ndërmarrje e mesme që e ka kaluar kategorinë përmes pasurisë dhe numrit të punëtorëve, por me qarkullim nën 4 milionë, mbetet te rishikimi. Kategorinë tuaj e gjeni brenda pak sekondash me kalkulatorin e klasifikimit sipas KKRF-së.

Çfarë është rishikimi, dhe çfarë nuk është

Rishikimi është angazhim i auditorit të pavarur sipas Standardit Ndërkombëtar për Angazhimet e Rishikimit 2400 (ISRE 2400). Ligji e thotë shprehimisht se të gjitha angazhimet e rishikimit ndërmerren nga auditorët ligjorë sipas këtij standardi (neni 10, paragrafi 6). Kontabilisti që jua mban librat nuk mund ta lëshojë këtë raport.

Rishikimi jep siguri të kufizuar. Puna mbështetet kryesisht në procedura analitike dhe në pyetje drejtuar menaxhmentit dhe kontabilistit, pa testimin e gjerë që bën auditimi: zakonisht pa konfirmime nga bankat, blerësit e furnitorët dhe pa vëzhgim të inventarizimit. Prandaj konkluzioni jepet në formë negative: auditori deklaron se nuk i ka rënë në vëmendje asgjë që do ta bënte të besojë se pasqyrat nuk janë përgatitur sipas kornizës së zbatueshme.

Kjo e bën rishikimin më të shkurtër dhe më pak të kushtueshëm se auditimi. Por siguria është më e ulët, dhe disa banka, donatorë e tenderë kërkojnë shprehimisht pasqyra të audituara. Dallimin e plotë dhe rastet kur ia vlen auditimi vullnetar i keni te faqja e auditimit të pasqyrave financiare.

Si e kryejmë rishikimin

  1. Letra e angazhimit dhe njohja e biznesit — përcaktojmë kuadrin raportues, afatin dhe listën e dokumenteve; kuptojmë veprimtarinë dhe transaksionet kryesore.
  2. Procedurat analitike — krahasojmë shifrat me vitin e kaluar dhe me pritjet: marzhat, raportet e likuiditetit, ndryshimet e mëdha në zëra.
  3. Pyetjet te menaxhmenti — për çdo zë që del jashtë pritjeve kërkojmë shpjegim dhe dokument mbështetës.
  4. Procedura shtesë kur diçka nuk shpjegohet — nëse një shpjegim nuk mjafton, shkojmë më thellë te ai zë, para se të japim konkluzionin.
  5. Raporti i rishikimit — konkluzioni sipas ISRE 2400, që u bashkëngjitet pasqyrave financiare për dorëzim në KKRF.

Angazhimet e rishikimit i drejton Diedon Berisha, auditor ligjor me licencën nr. 102. Firma është e licencuar nga KKRF me licencën nr. 28 dhe anëtare e SCAAK.

Çfarë dokumentesh na duhen

  • Pasqyrat financiare të vitit: pasqyra e pozitës financiare, pasqyra e të ardhurave dhe shënimet shpjeguese
  • Bilanci vërtetues dhe libri kryesor
  • Ekstraktet bankare më 31 dhjetor
  • Kartelat e blerësve dhe të furnitorëve, me saldot në fund të vitit
  • Lista e pasurive afatgjata dhe llogaritja e zhvlerësimit
  • Lista e inventarit më 31 dhjetor, nëse biznesi ka stoqe
  • Deklaratat tatimore të vitit: deklarata vjetore dhe deklaratat e TVSH-së

Nëse pasqyrat ende nuk janë gati, përgatitjen e tyre e mbulon shërbimi ynë i kontabilitetit.

Afatet dhe gjobat

Pasqyrat financiare me raportin e rishikimit dorëzohen në KKRF jo më vonë se 30 prilli i vitit vijues (neni 17). Dorëzimi me vonesë ndëshkohet me gjobë fikse: 500 € për ndërmarrjet e vogla dhe 1.500 € për të mesmet. Mosdorëzimi fare ndëshkohet me 1.000–20.000 € (neni 36). Rishikimi nuk nis dot më 29 prill: kontakti i parë bëhet sapo të mbyllet viti, që pyetjet dhe sqarimet të kenë kohë.

Kush e ka të detyrueshëm rishikimin e pasqyrave financiare në Kosovë?

Ndërmarrjet e vogla dhe të mesme me qarkullim vjetor neto deri në 4.000.000 €. Sipas nenit 8 të Ligjit Nr. 06/L-032, ato ua bashkëngjitin pasqyrave financiare raportin e rishikimit të auditorit të pavarur. Mbi këtë qarkullim kërkohet auditim, ndërsa mikro-ndërmarrjet nuk kanë detyrim as rishikimi, as auditimi.

Kush mund ta kryejë rishikimin e pasqyrave financiare?

Vetëm auditorët ligjorë. Neni 10, paragrafi 6 i Ligjit Nr. 06/L-032 përcakton se të gjitha angazhimet e rishikimit ndërmerren nga auditorët ligjorë sipas standardit ISRE 2400. Kontabilisti që i mban librat nuk mund ta lëshojë raportin e rishikimit.

Cili është dallimi mes rishikimit dhe auditimit?

Auditimi kryhet sipas standardeve ISA dhe jep siguri të arsyeshme, me testime të gjera, konfirmime nga palët e treta dhe opinion në formë pozitive. Rishikimi kryhet sipas ISRE 2400 dhe jep siguri të kufizuar, kryesisht me procedura analitike dhe pyetje te menaxhmenti, me konkluzion në formë negative. Rishikimi është më i shkurtër dhe kushton më pak, por jep më pak siguri.

Deri kur dorëzohen pasqyrat me raportin e rishikimit?

Jo më vonë se 30 prilli i vitit vijues, në KKRF (neni 17 i Ligjit Nr. 06/L-032). Dorëzimi me vonesë ndëshkohet me 500 € për ndërmarrjet e vogla dhe 1.500 € për të mesmet.

A mund ta zgjedh auditimin edhe kur më mjafton rishikimi?

Po. Shumë biznese nën pragun 4.000.000 € zgjedhin auditimin vullnetar kur aplikojnë për kredi, hyjnë në projekte donatorësh ose marrin pjesë në tenderë, sepse siguria e arsyeshme e një opinioni auditimi peshon më shumë se siguria e kufizuar e rishikimit.

Ju duhet raporti i rishikimit këtë vit?

Na dërgoni tri shifrat e vitit të kaluar — pasurinë, qarkullimin dhe numrin e punëtorëve. Ju themi nëse ju duhet rishikim apo auditim, dhe çfarë dokumentesh të përgatitni.